Nielepice

nielepice

Sołtys: Stanisław Dam

Nielepice - tę wieś rozlokowaną na stromej krawędzi Garbu Terczyńskiego wyróżnia krzyż wystawiony po raz pierwszy w połowie lat 70. XIX w. (obecny z 2010 r.) na wysokiej, górującej nad okolicą skale. Roztacza się stamtąd znakomita panorama Rowu Krzeszowickiego, Wyżyny Olkuskiej, jak i okolicznych wierzchowin. W pobliżu położony jest park wiejski, założony współcześnie, który nazwano imieniem rtm. Witolda Pileckiego.

Początki Nielepic sięgają 1394 r., kiedy to zostały odnotowane w krakowskich aktach sądowych po raz pierwszy. Kolejne wzmianki z początku XV w. wskazują, że wieś była podzielona. Jej część pozostawała własnością Tęczyńskich i wchodziła w skład dóbr przynależnych do zamku Tęczyn, nierozerwalnie wiążąc z nim swe dzieje, aż do czasów nacjonalizacji tenczyńskiego latyfundium w 1945 r. (zob. Brzoskwinia). Pozostała część należała do szlachty zagrodowej herbu Prus, której przedstawiciele używali nazwiska Nielepiec. Stan ten trwał do 1770 r., kiedy to Nielepcowie sprzedali swoje działy Kazimierzowi Dylewskiemu. Na przełomie XIX/XX w. kolejnymi właścicielami tej części Nielepic byli kolejno: Eugeniusz Lubomirski, Stanisław Chwaliborski, Czerkawski (1870), bracia Stefan i Władysław Lubomirscy oraz Hieronim Radziwiłł (1923).

Ciekawostką Nielepic są pozostałości umocnień polowych, przy których w ostatnich latach podjęto prace porządkowe, m.in. wytyczając z centrum wsi szlak dojściowy. Umocnienie te zostały wybudowane przez niemieckiego okupanta w okresie połowy 1944 r. – stycznia 1945 r. w związku z realnym już wówczas zagrożeniem ofensywą sowiecką. Były elementem tzw. linii b-1, tj. biegnącego południkowo przez obszar Polski (w tym przez Wyżynę Krakowsko-Częstochowską) pasa polowych fortyfikacji, głównie okopów ze stanowiskami strzeleckimi. W miejscach strategicznych budowano tzw. punkty oporu – grupy obiektów betonowych, jak schrony bierne i bojowe dla piechoty czy schrony – garaże na działa. W Nielepicach zespół trzech schronów biernych piechoty (Regelbau 668) oraz dwóch obserwacyjno-bojowych (Ringstand 58c, zw. „Tobruk”) zlokalizowano na krawędzi Garbu Tenczyńskiego, w miejscu zapewniającym doskonały widok na Rów Krzeszowicki. Ich budowy jednak nie ukończono. Zob. Dolinki Nielepickie.

Krzysztof Pucek

Pliki do pobrania